Saval
Een bijdrage van: Het stadsarchief Breda en Kees Wittenbols

Saval, fabriek van brandblusapparatuur, nu in Prinsenbeek, was meer dan een halve eeuw gevestigd aan de Haagweg in Breda. Het bedrijf werd opgericht te Rijsbergen in 1925 en viert dit jaar haar vijfenzeventigjarig bestaan..

Twee Rijsbergse koekfabrikanten: Jos Hoppenbrouwers en Jan Sweep en de garagehouder Frans van Schaik, kwamen eind december 1925 overeen een fabriek op te richten van brandblusapparaten. De naam van het nieuwe bedrijf was: Nederlandsche Fabriek van Saval Schuimbluschapparaten. Saval was een samentrekking van de woorden: “saving all”. In eerste instantie was voor de naam “Torpedo” gekozen, maar deze naam bleek bij een andere fabrikant van blusapparaten al in gebruik te zijn. De deelname in de onderneming van Van Schaik lijkt logisch. Hij beschikte over de kennis en gereedschap om metaal te bewerken en over de geschikte ruimte. Bovendien was hij een man met een grote interesse voor techniek. De eerste productie vond dan ook plaats in zijn garagebedrijf aan de St. Bavostraat te Rijsbergen. Mogelijk waren de anderen geldschieters. Er was ook nog een deelname van een vierde persoon: Jos van Ermengem, die werkte in een fabriek voor brandblussers te Parijs. Het systeem van de brandblussers werd gebruikt van de fabriek waar Jos van Ermemgem werkzaam was. Met de productie en verkoop van blusapparaten gaat het ondertussen voorspoedig. Vooral van Schaik is actief in de promotie van het product. Men richtte de verkoop voornamelijk op de beveiliging van landbouwbedrijven. In de eerste jaren werd daar dan ook uitsluitend aan geleverd. De verkoop werd slim aangepakt. Er werden contacten gelegd met Brandverzekeringsmaatschappijen met veel landbouwers onder hun klanten. In 1927 werden door de Brandassurantie van den Noordbrabantsche Christelijke Boerenbond tweeduizend brandblusapparaten besteld. In de eerste jaren worden er een drietal type apparaten vervaardigd: 2 kleine draagbare blussers en een 200 liter apparaat. Alle drie waren ze gebaseerd op blussing met behulp van een dik taai schuim met in de schuimbellen koolzuurgas. Schuim verspreidt zich over de hele vuurhaard en dekt het oppervlak af van de lucht en verstikt zo het vuur. Het ontsnappende koolzuurgas draagt ertoe bij de vlammen te verstikken en zorgt bovendien voor een sterke afkoeling.

Het succes van de onderneming laat zich aflezen aan de sterke uitbeiding van het personeel. In 1927 werd nog gewerkt met een drietal metaalbewerkers en twee jonge jongens. Een goed half jaar later was het personeelsbestand al verdubbeld tot tien personen. In 1940 werkten er bij de Saval al meer dan 80 mensen. In 1929 koopt men een voormalige timmerfabriek met woonhuis aan de Haagweg. In 1930 wordt hier begonnen. In 1986 worden de gebouwen aan de Haagweg verlaten en verhuist Saval naar de huidige fabriek en kantoren in Prinsenbeek.

Overname:

Het gebrek aan grondstoffen vlak na de oorlog wordt opgevangen door het vervaardigen van schaarse gebruiksvoorwerpen uit afvalmaterialen, zoals etensborden en koekenpannen. Vanaf 1956 wordt het productieprogramma uitgebreid met een zelf ontwikkelde sprinkler en een nieuw soort blusapparaten: de droogpoederblussers. Door grondaankopen in 1954, 1955 en vooral in 1969 wordt het oude fabrieksterrein sterk uitgebreid. In 1968 bereikt het bedrijf een omzet van 10 miljoen gulden en een werknemersbestand van 200 man. In november 1969 wordt Saval overgenomen door het installatiebedrijf  DRU te Ulft, tegelijkertijd met de ETNA. Door deze overname kan Saval in eerste instantie sterk groeien. In 1973 worden deze samengevoegde bedrijven op hun beurt overgenomen door Internatio-Mÿller-groep. In 1974 fuseert Saval, met Kronenburg NV in Hedel. De problemen bij Etna en Dru, die zich bezighouden met de productie van aardgasverwarmingsapparaten, werden bijna funest voor de industriegroep waartoe Saval Kronenburg behoort. Noodzakelijke investeringen bij Saval blijven uit, met name voor nieuwbouw op industrieterrein Moleneind Oost, zoals toen nog de bedoeling was. Het bedrijf verhuist  pas in 1986 en wel naar de Fri-Jado verlaten gebouwen in Prinsenbeek, nadat in 1985 weer uitstekende verkoopcijfers werden gerealiseerd.

Sinds april 2004 is het Saval hoofdkantoor en de geavanceerde productielijn gevestigd in een splinternieuw pand aan de Huifakkerstraat in Breda.
naar boven